• Hotline: 024 6261.2299 / 0936 129 229 / 091 667 9898
Chào mừng quý khách tới Công ty luật Việt Phú
Đề cương luật doanh nghiệp 2014 tham khảo

BỘ TƯ PHÁP

VỤ PHỔ BIẾN,

GIÁO DỤC PHÁP LUẬT

 

TRƯỜNG ĐẠI HỌC

LUẬT HÀ NỘI

 

ĐỀ CƯƠNG GIỚI THIỆU LUẬT DOANH NGHIỆP NĂM 2014

 

Ngày 26 tháng 11 năm 2014, tại kỳ họp thứ 8, Quốc hội khóa XIII đã thông qua Luật Doanh nghiệp năm 2014 thay thế cho Luật Doanh nghiệp năm 2005. Luật Doanh nghiệp năm 2014 có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/07/2015.

I. SỰ CẦN THIẾT SỬA ĐỔI LUẬT DOANH NGHIỆP

Thực tế cho thấy Luật doanh nghiệp và các văn bản hướng dẫn thi hành đã có những tác động tích cực trong tạo lập môi trường kinh doanh thuận lợi, bình đẳng; thúc đẩy huy động vốn, phát triển và mở rộng kinh doanh của các doanh nghiệp; góp phần duy trì tăng trưởng và giải quyết các vấn đề xã hội. Tuy nhiên, đánh giá thực hiện Luật doanh nghiệp trong hơn 8 năm qua cho thấy Luật doanh nghiệp bộc lộ những khiếm khuyết, gây ra khó khăn, vướng mắc, hạn chế việc hoàn thiện và nâng cao chất lượng môi trường kinh doanh nói chung và phát triển doanh nghiệp nói riêng. Đánh giá tổng quát, những khiếm khuyết về nội dung của Luật doanh nghiệp chủ yếu do những nguyên nhân sau:

- Nội dung một số điều khoản của Luật chưa đủ rõ ràng và cụ thể dẫn đến cách hiểu và áp dụng khác nhau trên thực tế; tạo ra sự thiếu nhất quán và chưa công bằng khi áp dụng.

- Một số điều khoản của Luật chưa hợp lý hoặc không còn phù hợp với thực tiễn, thiếu tính khả thi, gây cản trở và làm tăng thêm chi phí tuân thủ đối với các nhà đầu tư và doanh nghiệp; hoặc không đạt được mục tiêu cụ thể đã định, nhất là mục tiêu bảo vệ quyền và lợi ích của người góp vốn.

- Một số điều khoản chưa tương thích với thông lệ quốc tế tốt, chưa phù hợp với yêu cầu và cam kết hội nhập kinh tế quốc tế.

- Một số điều khoản không tương thích, chồng chéo với một số luật có liên quan, như Luật Đầu tư, Luật Chứng khoán.

- Cuối cùng, Luật doanh nghiệp chưa quy định một số vấn đề mà thực tiễn cho là cần thiết phải thể chế hóa bằng Luật doanh nghiệp, đó là những vấn đề đặc thù trong quản trị doanh nghiệp nhà nước và doanh nghiệp xã hội.

II. MỤC TIÊU, QUAN ĐIỂM SỬA ĐỔI LUẬT

1. Mục tiêusửa đổi Luật

Mục tiêu cao nhất của sửa đổi Luật doanh nghiệp là làm cho doanh nghiệp trở thành một công cụ kinh doanh rẻ hơn, an toàn hơn và hấp dẫn hơn cho các nhà đầu tư; qua đó tăng cường thu hút và huy động các nguồn lực và vốn đầu tư vào sản xuất, kinh doanh. Các mục tiêu cụ thể mà Luật doanh nghiệp (sửa đổi) nhằm đạt được bao gồm:

- Tạo ra những đột phá mới, góp phần cải cách thể chế kinh tế, nâng cao năng lực cạnh tranh của môi trường đầu tư, kinh doanh, nhằm phát huy nội lực trong nước và thu hút đầu tư nước ngoài.

- Tạo thuận lợi hơn cho việc thành lập doanh nghiệp; đối xử bình đẳng về thủ tục thành lập doanh nghiệp, gia nhập thị trường giữa các nhà đầu tư  trong nước và nước ngoài.

- Tạo thuận lợi hơn, giảm chi phí, tạo cơ chế vận hành linh hoạt, hiệu quả  cho tổ chức quản trị doanh nghiệp, cơ cấu lại doanh nghiệp.

- Bảo vệ tốt hơn quyền và lợi ích hợp pháp của các nhà đầu tư, cổ đông, thành viên của doanh nghiệp.

- Tạo thuận lợi hơn và ít tốn kém hơn cho doanh nghiệp, nhà đầu tư rút lui khỏi thị trường.

- Nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp.

2. Quan điểm sửa đổi

Một là, kế thừa, tiếp tục phát huy kết quả và tác động tích cực của các cải cách trong Luật doanh nghiệp 2000 và Luật doanh nghiệp 2005, bao gồm:

- Tiếp tục hiện thực hóa đầy đủ quyền tự do kinh doanh theo nguyên tắc doanh nghiệp được quyền kinh doanh tất cả ngành nghề mà pháp luật không cấm hoặc không hạn chế.

- Tạo thuận lợi hơn cho các hoạt động: góp vốn thành lập doanh nghiệp; tổ chức quản lý doanh nghiệp; chuyển nhượng vốn và rút khỏi thị trường của doanh nghiệp.

Hai là, khắc phục các hạn chế, bất cập của Luật doanh nghiệp thành lập doanh nghiệp, mô hình doanh nghiệp, quản trị nội bộ doanh nghiệp, minh bạch trong doanh nghiệp và doanh nghiệp nhà nước.

Ba là, thể chế hóa vấn đề mới phát sinh. Bổ sung thêm các quy định đặc thù của quản trị doanh nghiệp nhà nước, nhất là doanh nghiệp 100% sở hữu nhà nước; thể chế hóa về pháp lý doanh nghiệp xã hội nhằm tạo cơ sở thúc đẩy sự phát triển loại doanh nghiệp này như một phương thức mới giải quyết vấn đề xã hội.

III. BỐ CỤC

Luật doanh nghiệp năm 2014 bao gồm 10 chương và 213 điều. So sánh với Luật doanh nghiệp 2005, Luật doanh nghiệp năm 2014 cơ bản giữ nguyên cấu trúc. Luật doanh nghiệp năm 2014 đã bổ sung thêm Chương IV về doanh nghiệp nhà nước; sáp nhập hai chương cũ của Luật doanh nghiệp 2005 là “Chương IX quản lý nhà nước” và “Chương X điều khoản thi hành” thành Chương X về tổ chức thực hiện.

- Chương I: Những quy định chung,gồm 17điều (từ Điều 1 đếnĐiều 17). Chương này quy định về: Phạm vi điều chỉnh; đối tượng áp dụng, áp dụng Luật doanh nghiệp và các luật chuyên ngành; giải thích từ ngữ; bảo đảm của Nhà nước đối với doanh nghiệp và chủ sở hữu doanh nghiệp; tổ chức chính trị,tổ chức chính trị - xã hội trong doanh nghiệp; quyền của doanh nghiệp; nghĩa vụ của doanh nghiệp, tiêu chí, quyền và nghĩa vụ của doanh nghiệp xã hội, chế độ lưu giữ tài liệu của doanh nghiệp; người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp; trách nhiệm củangười đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp; người đại diện theo ủy quyền của chủ sở hữu, thành viên, cổ đông là tổ chức; trách nhiệm của người đại diện theo ủy quyềncủa chủ sở hữu, thành viên, cổ đông là tổ chức, các hành vi bị nghiêm cấm

- Chương II: Thành lập doanh nghiệp,gồm 29điều (từ Điều 18đến Điều 46). Chương này quy định về:Quyền thành lập, góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp và quản lý doanh nghiệp; hợp đồng trước đăng ký doanh nghiệp; hồ sơ đăng ký doanh nghiệp của doanh nghiệp tư nhân; hồ sơ đăng ký doanh nghiệp của công ty hợp;hồ sơ đăng ký doanh nghiệp của công ty trách nhiệm hữu hạn; hồ sơ đăng ký doanh nghiệp của công ty cổ phần; nội dung giấy đề nghị đăng ký doanh nghiệp; điều lệ công ty; danh sách thành viên công ty trách nhiệm hữu hạn, công ty hợp danh, danh sách cổ đông sáng lập đối với công ty cổphần; trình tự, thủ tụcđăng ký doanh nghiệp; cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanhnghiệp; nội dung Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp; mã số doanh nghiệp; đăng ký thay đổi nội dung Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp; thông báo thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp; công bố nội dung đăng ký doanh nghiệp; cung cấp thông tin về nội dung đăng ký doanh nghiệp; tài sản góp vốn; chuyển quyền sở hữu tài sản góp vốn; định giá tài sản góp vốn; tên doanh nghiệp; tên doanh nghiệp bằng tiếng nước ngoài và tên viết tắt của doanh nghiệp; tên chi nhánh, văn phòng đại diệnvà địa điểm kinh doanh; tên trùng và tên gây nhầm lẫn; trụ sở chính của doanh nghiệp; con dấu của doanh nghiệp; chi nhánh,văn phòng đại diện và địa điểm kinh doanh của doanh nghiệp; thành lập chi nhánh, văn phòng đại diện của doanh nghiệp;

- Chương III: Công ty trách nhiệm hữu hạn,gồm 02 mục và 41điều (từ Điều 47đến Điều 87). Cụ thể:

+ Mục 1: Công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên từ Điều 47 đến Điều 72, quy định về:Đặc điểm công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên, quy chế thành viên (Góp vốn, chuyển nhượng vốn, chấm dứt tư cách thành viên, quyền và nghĩa vụ của thành viên), quản trị nội bộ (Cơ cấu quản lý, quyền hạn, trách nhiệm, tiểu chuẩn của Hội đồng thành viên, Giám đốc (Tổng giám đốc), Ban kiểm soát), huy động vốn, kiểm soát giao dịch phát sinh tư lợi.

+ Mục 2: Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên từ Điều 73 đến Điều 87, quy định về: Đặc điểm công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên trở lên, quy chế chủ sở hữu công ty (chuyển nhượng vốn, chấm dứt tư cách thành viên, quyền và nghĩa vụ của chủ sở hữu), quản trị nội bộ trong trường hợp chủ sở hữu là cá nhân, quản trị bội bộ trong trường hợp chủ sở hữu là tổ chức. 

 

- Chương IV: Doanh nghiệp nhà nước,gồm 22điều (từ Điều 88đến Điều 109), chủ yếu quy định về cơ cấu tổ chức của Doanh nghiệp nhà nước theo mô hình công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên bao gồm: Hội đồng thành viên (điều kiện tiêu chuẩn, quyền, nghĩa vụ của thành viên Hội đồng thành viên; điều kiện hợp lệ và thể thức của cuộc họp Hội đồng thành viên); Chủ tịch công ty, Giám đốc, tổng giám đốc, kiểm soát viên (Điều kiện tiêu chuẩn, quyền và nghĩa vụ)

  - Chương V: Công ty cổ phần,gồm62điều (từ Điều 110đến Điều 171). Cụ thể: Đặc điểm công ty cổ phần; cổ phần, cổ phiếu trong công ty cổ phần; quy chế cổ đông (Góp vốn, chuyển nhượng cổ phần, chấm dứt tư cách cổ đông, quyền và nghĩa vụ của cổ đông); quản trị nội bộ (Cơ cấu quản lý); Đại hội Đồng cổ đông (Quyền và nghĩa vụ của Đại hội đồng cổ đông, triệu tập, điều kiện hợp lệ, thông qua quyết định tại Đại hội đồng cổ đông), Hội đồng quản trị (Quyền và nghĩa vụ của Hội đồng quản trị, trách nhiệm, tiểu chuẩn của thành viên Hội đồng quản trị, thành viên Hội đồng quản trị độc lập); Giám đốc, Tổng giám đốc (Quyền và nghĩa vụ của Giám đốc, Tổng giám đốc, trách nhiệm, tiểu chuẩn của Giám đốc, Tổng giám đốc); Ban kiểm soát,; huy động vốn; kiểm soát giao dịch phát sinh tư lợi.

- Chương VI:Công ty hợp danh,gồm 11điều (từ Điều 172đến Điều 182).Chương này quy định về đặc điểm công ty hợp danh, quy chế thành viên (Góp vốn, chuyển nhượng vốn, chấm dứt tư cách thành viên, quyền và nghĩa vụ của thành viên hợp danh và thành viên góp vốn), quản trị nội bộ (Cơ cấu quản lý công ty hợp danh).

- Chương VII: Doanh nghiệp tư nhân,gồm 04điều (Điều 183vàĐiều 187)quy định đặc điểm Doanh nghiệp tư nhân, quy chế chủ sở hữu doanh nghiêp tư nhân (Đưa tài sản vào kinh doanh, quyền và nghĩa vụ của thành viên hợp danh và thành viên góp vốn), Cho thuê, mua bán doanh nghiệp tư nhân.

- Chương VIII: Nhóm công ty,gồm 04điều (Điều 188 vàĐiều 191)quy định mô hình tập đoàn kinh tế, nhóm công ty; công ty mẹ, công ty con; quyền và trách nhiệm của công ty mẹ đối với công ty con; báo cáo tài chính của công ty mẹ,công ty con.

- Chương IX: Tổ chức lại, giải thể và phá sản doanh nghiệp,gồm 16điều (Điều 192vàĐiều 207)quy định vềchia doanh nghiệp; tách doanh nghiệp; hợp nhất doanh nghiệp; sáp nhập doanh nghiệp; chuyển đổi loại hình doanh nghiệp; tạm ngừng kinh doanh; giải thể doanh nghiệp; phá sản doanh nghiệp.

- Chương X: Tổ chức thực hiện,gồm 6điều (Điều 208vàĐiều 213)quy định vềtrách nhiệm các cơ quan quản lý nhà nước; cơ quan đăng ký kinh doanh; xử lý vi phạm; thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp; hiệu lực thi hành; quy định chi tiết.

III. NỘI DUNG CƠ BẢN CỦA LUẬT

1. Phạm vi điều chỉnh

Luật Doanh nghiệp năm 2014 kế thừa tính chất là luật chung áp dụng đối với mọi loại hình doanh nghiệp thuộc mọi thành phần kinh tế của Luật Doanh nghiệp năm 2005, Luật doanh nghiệpquy định về việc thành lập, tổ chức quản lý, tổ chức lại, giải thể và hoạt động có liên quan của doanh nghiệp, bao gồm công ty trách nhiệm hữu hạn, công ty cổ phần, công ty hợp danh và doanh nghiệp tư nhân; quy định về nhóm công ty.

Nhà nước công nhận sự tồn tại lâu dài và phát triển của các loại hình doanh nghiệp được quy định tại Luật này; bảo đảm bình đẳng trước pháp luật của các doanh nghiệp không phân biệt hình thức sở hữu và thành phần kinh tế; thừa nhận tính sinh lợi hợp pháp của hoạt động kinh doanh.Nhà nước công nhận và bảo hộ quyền sở hữu tài sản, vốn đầu tư, thu nhập, các quyền và lợi ích hợp pháp khác của doanh nghiệp và chủ sở hữu doanh nghiệp.Tài sản và vốn đầu tư hợp pháp của doanh nghiệp và chủ sở hữu doanh nghiệp không bị quốc hữu hóa, không bị tịch thu bằng biện pháp hành chính.

2. Đối tượng áp dụng

Đối tượng áp dụng Luật là các doanh nghiệp thuộc mọi thành phần kinh tế, baogồm: công ty trách nhiệm hữu hạn, công ty cổ phần, công ty hợp danh và doanh nghiệp tư nhân và các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đến việc thành lập, tổ chức quản lý và hoạt động của các doanh nghiệp.

3. Quyền, nghĩa vụ của trong doanh nghiệp

3.1. Về quyền của doanh nghiệp

Các quyền của doanh nghiệp cụ thể được quy định tại Điều 7 Luật doanh nghiệp năm 2014 bao gồm:

-Tự do kinh doanh trong những ngành, nghề mà luật không cấm.

-Tự chủ kinh doanh và lựa chọn hình thức tổ chức kinh doanh; chủ động lựa chọn ngành, nghề, địa bàn, hình thức kinh doanh; chủ động điều chỉnh quy mô và ngành, nghề kinh doanh.

-Lựa chọn hình thức, phương thức huy động, phân bổ và sử dụng vốn.

-Chủ động tìm kiếm thị trường, khách hàng và kýkết hợp đồng.

-Kinh doanh xuất khẩu, nhập khẩu.

-Tuyển dụng, thuê và sử dụng lao động theo yêu cầu kinh doanh.

-Chủ động ứng dụng khoa họcvàcông nghệ để nâng cao hiệu quả kinh doanh và khả năng cạnh tranh.

-Chiếm hữu, sử dụng, định đoạt tài sản của doanh nghiệp.

-Từ chối yêu cầu cung cấp nguồn lực không theoquy địnhcủapháp luật.

-Khiếu nại, tố cáo theo quy định của pháp luật về khiếu nại, tố cáo.

-Tham gia tố tụng theo quy định của pháp luật.

-Quyền khác theo quy định của luật có liên quan.

Trong đó quyền tự do kinh doanh trong những ngành, nghề mà luật không cấm thể chế Điều 33 Hiến pháp năm 2013, quyền từ chối yêu cầu cung cấp nguồn lực không theo quy định pháp luật và tham gia tố tụng theo quy định pháp luật là những quyền mới được quy định.

3.2. Nghĩa vụ của doanh nghiệp

Nghĩa vụ của Doanh nghiệp được quy định cụ thể tại Điều 8 Luật Doanh nghiệp năm 2014:

-Đáp ứng đủ điều kiện kinh doanh khi kinh doanh ngành,nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện theo quy định của Luật đầu tư và bảo đảm duy trì đủ điều kiện đầu tư kinh doanh đó trong suốt quá trình hoạt động kinh doanh.

-Tổ chức công tác kế toán, lập và nộp báo cáo tài chính trung thực, chính xác, đúng thời hạn theo quy định của pháp luật về kế toán,thống kê.

-Kê khai thuế, nộp thuế và thực hiện các nghĩa vụ tài chính khác theo quy định của pháp luật.

-Bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của người lao động theo quy định của pháp luật về lao động; không được phân biệt đối xử và xúc phạm danh dự, nhân phẩm của người lao động trong doanh nghiệp; không được sử dụng lao động cưỡng bức và lao động trẻ em; hỗ trợ và tạo điều kiện thuận lợi cho người lao động tham gia đào tạo nâng cao trình độ, kỹ năng nghề; thực hiện chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp, bảo hiểm y tế và bảo hiểm khác cho người lao động theo quy định của pháp luật.

- Bảo đảm và chịu trách nhiệm về chất lượng hàng hóa, dịch vụ theo tiêu chuẩn do pháp luật quy định hoặc tiêu chuẩn đã đăng ký hoặc công bố.

-Thực hiện đầy đủ, kịp thời các nghĩa vụ về đăng ký doanh nghiệp, đăng ký thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp, công khai thông tin về thành lập và hoạt động, báo cáo và các nghĩa vụ khác theo quy định của Luật này và quy định khác của pháp luật có liên quan.

-Chịu trách nhiệm về tính trung thực, chính xác của thông tin kê khai trong hồ sơ đăng ký doanh nghiệp và các báo cáo; trường hợp phát hiện thông tin đã kê khai hoặc báo cáo thiếu chính xác, chưa đầy đủ thì phải kịp thời sửa đổi, bổ sung các thông tin đó.

-Tuân thủ quy định của pháp luật về quốc phòng, an ninh, trật tự, an toàn xã hội, bình đẳng giới, bảo vệ tài nguyên, môi trường, bảo vệ di tích lịch sử-văn hóa và danh lam thắng cảnh.

-Thực hiện nghĩa vụ về đạo đức kinh doanh để bảo đảm quyền,lợi ích hợp pháp của khách hàng và người tiêu dùng.

Luật Doanh nghiệp năm 2014 cũng quy định về quyền và nghĩa vụ của doanh nghiệp cung ứng các sản phẩm, dịch vụ công ích(Điều 9)

4. Doanh nghiệp xã hội

Quy định về doanh nghiệp xã hội là nội dung hoàn toàn mới của Luật Doanh nghiệp năm 2014, là một điểm sáng phù hợp với nhu cầu phát triển và thực hiện những nhiệm vụ xã hội của một số mô hình doanh nghiệp

Doanh nghiệp xã hội phải đáp ứng các tiêu chí sau đây:

- Là doanh nghiệp được đăng ký thành lập theo quy định của Luật doanh nghiệp;

-Mục tiêu hoạt động nhằm giải quyết vấn đề xã hội, môi trường vì lợi ích cộng đồng;

-Sử dụng ít nhất 51% tổng lợi nhuận hằng năm của doanh nghiệp để tái đầu tư nhằm thực hiện mục tiêu xã hội, môi trường như đã đăng ký.

Nhà nước có chính sách khuyến khích, hỗ trợ và thúc đẩy phát triển doanh nghiệp xã hội.

5. Các hành vi bị cấm

Để ngăn chặn những hành vi bất hợp pháp, lợi dụng việc thành lập doanh nghiệp để thực hiện hành vi lừa đảo trong kinh doanh,  Luật Doanh nghiệp 2014 quy định cấm các hành vi sau:

-Cấp hoặc từ chối cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp,yêu cầu người thành lập doanh nghiệp nộp thêm giấy tờ khác trái với quy định củaLuật này; gây chậm trễ, phiền hà, cản trở, sách nhiễu người thành lập doanh nghiệp và hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp.

-Ngăn cản chủ sở hữu, thành viên, cổ đông của doanh nghiệp thực hiện các quyền, nghĩa vụ theo quy định của Luật này và Điều lệ công ty.

-Hoạt động kinh doanh dưới hình thức doanh nghiệp mà không đăng ký hoặc tiếp tục kinh doanh khi đã bị thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp.

-Kê khai không trung thực, không chính xác nội dung hồ sơ đăng ký doanh nghiệp và nội dung hồ sơ đăng ký thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp.

-Kê khai khống vốn điều lệ, không góp đủ số vốn điều lệ như đã đăng ký; cố ý định giá tài sản góp vốn không đúng giá trị.

-Kinh doanh các ngành, nghề cấm đầu tư kinh doanh; kinh doanh ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện khi chưa đủ các điều kiện kinh doanh theo quy định của Luậtđầu tưhoặc không bảo đảm duy trì đủ điều kiện kinh doanh trong quá trình hoạt động.

-Rửa tiền, lừa đảo.

Trong đó có bổ sung thêm một loại hành vi bị cấm đó là rửa tiền, lừa đảo. Quy định này hoàn toàn phù hợp với thực tế.

6. Đăng ký doanh nghiệp

6.1. Điều kiện đăng ký doanh nghiệp

Điều kiện chủ thể thành lập doanh nghiệp, chủ thể thành lập doanh nghiệp được quy định trên cơ sở kế thừa những quy định của Luật Doanh nghiệp năm 2005, trong đó có bổ sung thêm quy định về trường hợp Cơ quan đăng ký kinh doanh có yêu cầu, người đăng ký thành lập doanh nghiệp phải nộp Phiếu lý lịch tư pháp cho Cơ quan đăng ký kinh doanh.

Điều kiện về ngành nghề kinh doanh, được thống nhất quy định tại pháp luật về đầu tư, đây là điểm mới trong việc thống nhất quy định giữa luật doanh nghiệp và luật đầu tư.

Điều kiện về hồ sơ thành lập được quy định cụ thể tại Luật Doanh nghiệp năm 2014, hồ sơ đăng ký doanh nghiệp tư nhân (Điều 20), hồ sơ đăng ký công ty hợp danh (Điều 21), hồ sơ đăng ký công ty hợp danh (Điều 21), hồ sơ đăng ký công ty trách nhiệm hữu hạn (Điều 22), hồ sơ đăng ký công ty cổ phần (Điều 23). Nội dung của các loại hồ sơ cũng được hướng dẫn chi tiết. Đối với tên doanh nghiệp, cơ bản kế thừa quy định của Luật Doanh nghiệp 2005, tên doanh nghiệp không được trùng và không thuộc những trường hợp bị cấm theo quy định của pháp luật.

6.2. Trình tự, thủ tục đăng ký doanh nghiệp

Người thành lập doanh nghiệp hoặc người được ủy quyền gửi hồ sơ đăng ký doanh nghiệp theo quy định tại Luật Doanh nghiệp năm 2014cho Cơ quan đăng ký kinh doanh.

Cơ quan đăng ký kinh doanh có trách nhiệm xem xét tính hợp lệ của hồ sơ đăng ký doanh nghiệp và cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp trong thời hạn 03 ngày làm việc, kể từ ngày nhận hồ sơ. Trường hợp từ chối cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp thì phải thông báo bằng văn bản cho người thành lập doanh nghiệp biết. Thông báo phải nêu rõ lý do và các yêu cầu sửa đổi, bổ sung hồ sơ.Thời gian thành lập doanh nghiệp đã được rút ngắn từ 10 ngày theo Luật Doanh nghiệp năm 2005 xuống còn 03 ngày theo Luật mới.

Chính phủ quy định chi tiết trình tự, thủ tục, hồ sơ đăng ký doanh nghiệp, sự phối hợp liên thông giữa các cơ quan trong cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, đăng ký lao động, bảo hiểm xã hội và đăng ký doanh nghiệp qua mạng thông tin điện tử.

6.3. Công bố nội dung đăng ký doanh nghiệp

Để thuận tiện cho việc thực hiện các giao dịch giữa các doanh nghiệp, các đối tác trong kinh doanh, Luật doanh nghiệp quy định nghĩa vụ công bố nội dung đăng ký kinh doanh của doanh nghiệp, cụ thể như sau:

Doanh nghiệp sau khi được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, phải thông báo công khai trên Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp theo trình tự, thủ tục và phải trả phí theo quy định. Nội dung công bố bao gồm các nội dung Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp và các thông tin sau đây:

-Ngành, nghề kinh doanh;

-Danh sách cổ đông sáng lập và cổ đông là nhà đầu tư nước ngoài đối với công ty cổ phần.

Trường hợp thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp, những thay đổi tương ứng phải được thông báo công khai trên Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp trong thời hạn quy định tại khoản 3 Điều này.

Thời hạn thông báo công khai các thông tin về doanh nghiệp quy định tại là 30 ngày, kể từ ngày được công khai.

6.4. Thành lập chi nhánh, văn phòng đại diện của doanh nghiệp

Doanh nghiệp có quyền lập chi nhánh, văn phòng đại diện ở trong nước và nước ngoài. Doanh nghiệp có thể đặt một hoặc nhiều chi nhánh, văn phòng đại diện tại một địa phương theo địa giới hành chính.

Trường hợp lập chi nhánh,văn phòng đại diện trong nước, doanh nghiệp gửi hồ sơ đăng ký hoạt động của chi nhánh, văn phòng đại diện đến Cơ quan đăng ký kinh doanh có thẩm quyền nơi doanh nghiệp đặt chi nhánh, văn phòng đại diện.

6.5.Con dấu của doanh nghiệp

Luật Doanh nghiệp năm 2014 đã có thay đổi quan trọng về con dấu doanh nghiệp theo đó doanh nghiệp có quyền quyết định về hình thức, số lượng và nội dung con dấu của doanh nghiệp. Nội dung con dấu phải thể hiện những thông tin sau đây:Tên doanh nghiệp;Mã số doanh nghiệp. Trước khi sử dụng,doanh nghiệp có nghĩa vụ thông báo mẫucondấu với cơ quan đăng ký kinh doanh để đăng tải công khai trên Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp.

Việc quản lý, sử dụng và lưu giữ con dấu thực hiện theo quy định của Điều lệ công ty.Con dấu được sử dụng trong các trường hợp theo quy định của pháp luật hoặc các bên giao dịch có thỏa thuận về việc sử dụng dấu.

7. Người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp

Người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp là cá nhân đại diện cho doanh nghiệp thực hiện các quyền và nghĩa vụ phát sinh từ giao dịch của doanh nghiệp, đại diện cho doanh nghiệp với tư cách nguyên đơn, bị đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trước Trọng tài, Tòa án và các quyền và nghĩa vụ khác theo quy định của pháp luật.

Luật Doanh nghiệp năm 2014 đã cho phép các loại hình công ty có thể có nhiều người đại diện theo pháp luật nhằm tạo thuận lợi cho công ty trong quá trình tham gia vào giao kết hợp đồng. Công ty trách nhiệm hữu hạn và công ty cổ phần có thể có một hoặc nhiều người đại diện theo pháp luật. Điều lệ công ty quy định cụ thể số lượng, chức danh quản lý và quyền, nghĩa vụ của người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp.

 Doanh nghiệp phải bảo đảm luôn có ít nhất một người đại diện theo pháp luật cư trú tại Việt Nam. Trường hợp doanh nghiệp chỉ có mộtngườiđại diện theo pháp luật thì người đó phải cư trú ở Việt Nam và phải ủy quyền bằng văn bản cho người khác thực hiện quyền và nghĩavụ của người đại diện theo pháp luật khi xuất cảnh khỏi Việt Nam. Trường hợp này, người đại diện theo pháp luật vẫn phải chịu trách nhiệm về việc thực hiện quyền và nghĩa vụ đã ủy quyền.

8. Công ty trách nhiệm hữu hạn

Công ty trách nhiệm hữu hạn được chia làm hai loại, bao gồm: Công ty trách nhiệm hữu hạn có từ hai thành viên trở lên và công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên. Loại công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên được chia làm hai loại, bao gồm: Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên là tổ chức và loại công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên là cá nhân.

8.1. Về bản chất pháp lý của công ty trách nhiệm hữu hạn

8.1.1. Bản chất pháp lý của công ty trách nhiệm hữu hạn có từ hai thành viên trở lên

Công ty trách nhiệm hữu hạn có từ hai thành viên trở lên là doanh nghiệp, trong đó:

-Thành viên có thể là tổ chức, cá nhân; số lượng thành viên không vượt quá 50;

-Thành viên chịu trách nhiệm về các khoản nợ và nghĩa vụ tài sản khác của doanh nghiệp trong phạm vi số vốn đã góp vào doanh nghiệp, trừ trường hợp quy định pháp luật;

-Phần vốn góp của thành viên chỉ được chuyển nhượng theo quy định tại Luật doanh nghiệp.

-Công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên có tư cách pháp nhân kể từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp.

-Công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên không được quyền phát hành cổ phần.

8.1.2. Bản chất pháp lý của công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên

Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên là doanh nghiệp do một tổ chức hoặc một cá nhân làm chủ sở hữu; chủ sở hữu công ty chịu trách nhiệm về các khoản nợ và nghĩa vụ tài sản khác của công ty trong phạm vi số vốn điều lệ của công ty.

Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên có tư cách pháp nhân kể từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh.

Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên không được quyền phát hành cổ phần.

8.2. Về cơ cấu tổ chức quản lý công ty

8.2.1. Cơ cấu tổ chức quản lý công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên

Công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên có Hội đồng thành viên, Chủ tịch Hội đồng thành viên, Giám đốc hoặc Tổng giám đốc. Công ty trách nhiệm hữu hạn có từ 11 thành viên trở lên phải thành lập Ban kiểm soát; trường hợp có ít hơn 11 thành viên, có thể thành lập Ban kiểm soát phù hợp với yêu cầu quản trị công ty. Quyền, nghĩa vụ, tiêu chuẩn, điều kiện và chế độ làm việc của Ban kiểm soát, Trưởng Ban kiểm soát do Điều lệ công ty quy định.

Hội đồng thành viên gồm tất cả các thành viên công ty, là cơ quan quyết định cao nhất của công ty. Điều lệ công ty quy định định kỳ họp Hội đồng thành viên, nhưng ít nhất mỗi năm phải họp một lần. Hội đồng thành viên bầu một thành viên làm Chủ tịch. Chủ tịch Hội đồng thành viên có thể kiêm Giám đốc hoặc Tổng giám đốc công ty. Luật Doanh nghiệp 2014 quy định cụ thể về triệu tập họp, điều kiện và thể thức tiến hành họp, nghị quyết, thông qua nghị quyết và biên bản họp Hội đồng thành viên.

Giám đốc, tổng giám đốc công ty là người điều hành hoạt động kinh doanh hằng ngày của công ty, chịu trách nhiệm trước Hội đồng thành viên về việc thực hiện các quyền và nghĩa vụ của mình. Luật Doanh nghiệp 2014 quy định cụ thể về điều kiện, tiêu chuẩn làm giám đốc, tổng giám đốc, chế độ lương thưởng.

8.2.2.Cơ cấu tổ chức quản lý công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên

Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên do tổ chức làm chủ sở hữu được tổ chức quản lý và hoạt động theo một trong hai mô hình sau đây:

- Chủ tịch công ty, Giám đốc hoặc Tổng giám đốc và Kiểm soát viên;

- Hội đồng thành viên, Giám đốc hoặc Tổng giám đốc và Kiểm soát viên.

Trường hợp Điều lệ công ty không quy định thì Chủ tịch Hội đồng thành viên hoặc Chủ tịch công ty là người đại diện theo pháp luật của công ty.

Trường hợp Điều lệ công ty không quy định khác, thì chức năng, quyền và nghĩa vụ của Hội đồng thành viên, Chủ tịch công ty, Giám đốc hoặc Tổng giám đốc và Kiểm soát viên thực hiện theo quy định của Luật.

Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên do cá nhân làm chủ sở hữu có Chủ tịch công ty, Giám đốc hoặc Tổng giám đốc. Chủ tịch công ty có thể kiêm nhiệm hoặc thuê người khác làm Giám đốc hoặc Tổng giám đốc. Quyền, nghĩa vụ của Giám đốc hoặc Tổng giám đốc được quy định tại Điều lệ công ty, hợp đồng lao động mà Giám đốc hoặc Tổng giám đốc ký với Chủ tịch công ty.

9. Doanh nghiệp nhà nước

Doanh nghiệp nhà nước là chương hoàn toàn mới trong Luật Doanh nghiệp năm 2014. Luật Doanh nghiệp quy định Doanh nghiệp nhà nước là doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ, thay vì trên 50% như Luật Doanh nghiệp năm 2005. Nội dung Chương chủ yếu quy định về quản trị nội bộ doanh nghiệp nhà nước. Cơ quan đại diện chủ sở hữu quyết định tổ chức quản lý doanh nghiệp nhà nước dưới hình thức công ty trách nhiệm hữu hạn theo, áp dụng mô hình công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên là tổ chức.

10. Công ty cổ phần

10.1. Bản chất pháp lý của công ty cổ phần

Theo quy định tại Điều 110 của Luật doanh nghiệp năm 2014 thì công ty cổ phần là doanh nghiệp trong đó:

-Vốn điều lệ được chia thành nhiều phần bằng nhau gọi là cổ phần;

-Cổ đông có thể là tổ chức, cá nhân; số lượng cổ đông tối thiểu là 03và không hạn chế số lượng tối đa;

-Cổ đông chỉ chịu trách nhiệm về các khoản nợ và nghĩa vụ tài sản khác của doanh nghiệp trong phạm vi số vốn đã góp vào doanh nghiệp;

-Cổ đông có quyền tự do chuyển nhượng cổ phần của mình cho người khác, trừ trường hợp quy định tại khoản 3 Điều 119 và khoản 1 Điều 126 của Luật này.

-Công ty cổ phần có tư cách pháp nhân kể từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp.

-Công ty cổ phần có quyền phát hành cổ phần các loại để huy động vốn.

10.2. Quy chế pháp lý về vốn trong công ty cổ phần

Vốn điều lệ công ty cổ phần là tổng giá trị mệnh giá cổ phần đã bán các loại. Vốn điều lệ của công ty cổ phần tại thời điểm đăng ký thành lập doanh nghiệp là tổng giá trị mệnh giá cổ phần các loại đã được đăng ký mua và được ghi trong Điều lệ công ty.

Cổ phần đã bán là số cổ phần được quyền chào bán đã được các cổ đông thanh toán đủ cho công ty. Tại thời điểm đăng ký thành lập doanh nghiệp, cổ phần đã bán là tổng số cổ phần các loại đã được đăng ký mua.

Cổ phần được quyền chào bán của công ty cổ phần là tổng số cổ phần các loại mà Đại hội đồng cổ đông quyết định sẽ chào bán để huy động vốn. Số cổ phần được quyền chào bán của công ty cổ phần tại thời điểm đăng ký doanh nghiệp là tổng số cổ phần các loại mà công ty sẽ bán để huy động vốn, bao gồm cổ phần đã được đăng ký mua và cổ phần chưa được đăng ký mua.

Cổ phần chưa bán là cổ phần được quyền chào bán và chưa được thanh toán. Tại thời điểm đăng ký thành lập doanh nghiệp, cổ phần chưa bán là tổng số cổ phần mà chưa được các cổ đông đăng ký mua.

Công ty cổ phần phải có cổ phần phổ thông. Người sở hữu cổ phần phổ thông là cổ đông phổ thông.Ngoài cổ phần phổ thông, công ty cổ phần có thể có cổ phần ưu đãi. Người sở hữu cổ phần ưu đãi gọi là cổ đông ưu đãi. Cổ phần ưu đãi gồm các loại sau đây:Cổ phần ưu đãi biểu quyết;cổ phần ưu đãi cổ tức;cổ phần ưu đãi hoàn lại;cổphần ưu đãi khác do Điều lệ công ty quy định.

Cổ phiếu là chứng chỉ do công ty cổ phần phát hành, bút toán ghi sổ hoặc dữ liệu điện tử xác nhận quyền sở hữu một hoặc một số cổ phần của công ty đó.

Chào bán cổ phần là việc công ty tăng thêm số lượng cổ phần được quyền chào bán và bán các cổ phần đó trong quá trình hoạt động để tăng vốn điều lệ. Chào bán cổ phần có thể thực hiện theo một trong các hình thức sau đây:Chào bán cho các cổ đông hiện hữu;chào bán ra công chúng;chào bán cổ phần riêng lẻ.Chào bán cổ phần ra công chúng, chào bán cổ phần của công ty cổ phần niêm yết và đại chúng thực hiện theo các quy định của pháp luật về chứng khoán.

10.3. Cơ cấu tổ chức quản lý công ty cổ phần

Công ty cổ phần có quyền lựa chọn tổ chức quản lý và hoạt động theo một trong hai mô hìnhsauđây:

Mô hình 1:Đại hội đồng cổ đông, Hội đồng quản trị, Ban kiểm soát và Giám đốc hoặc Tổng giám đốc. Trường hợp công ty cổ phần có dưới 11cổ đông và các cổ đông là tổ chức sở hữu dưới 50% tổng số cổ phần của công ty thì không bắt buộc phải có Ban kiểm soát;

Mô hình 2:Đại hội đồng cổ đông, Hội đồng quản trị và Giám đốc hoặc Tổng giám đốc. Trường hợp này ít nhất 20% số thành viên Hội đồng quản trị phải là thành viên độc lập và có Ban kiểm toán nội bộ trực thuộc Hội đồng quản trị. Các thành viên độc lập thực hiện chức năng giám sát và tổ chức thực hiện kiểm soát đối với việc quản lý điều hành công ty.Đây là mô hình mới được ghi nhận trong Luật Doanh nghiệp năm 2014.

Trường hợp chỉ có một người đại diện theo pháp luật, thì Chủ tịch Hội đồng quản trị hoặc Giám đốchoặc Tổng giám đốc là người đại diện theo pháp luật của công ty; trường hợp Điều lệ không có quy định khác thì Chủ tịch Hội đồng quản trị là người đại diện theo pháp luật của công ty. Trường hợp có hơn một người đại diện theo pháp luật, thì Chủ tịch Hội đồng quản trị và Giám đốc hoặc Tổng giám đốc đương nhiên là người đại diện theo pháp luật của công ty.

10.3.1. Đại hội đồng cổ đông

Đại hội đồng cổ đông gồm tất cả cổ đông có quyền biểu quyết, là cơ quan quyết định cao nhất của công ty cổ phần.Đại hội đồng cổ đông họp thường niên mỗi năm một lần. Ngoài cuộc họp thường niên, Đại hội đồng cổ đông có thể họp bất thường. Địa điểm họp Đại hội đồng cổ đông phải ở trên lãnh thổ Việt Nam.Luật Doanh nghiệp năm 2014 quy định cụ thể về thẩm quyền triệu tập; danh sách cổ đông có quyền dự họp; chương trình, nội dung cuộc họp; thủ tục mời dự cuộc họp; điều kiện tiến hành cuộc họp; thể thức tiến hành và biểu quyết tại cuộc họp; nghị quyết và biên bản cuộc họp.

10.3.2. Hội đồng quản trị trong công ty cổ phần

Hội đồng quản trị là cơ quan quản lý công ty, có toàn quyền nhân danh công ty để quyết định, thực hiện các quyền và nghĩa vụ của công ty không thuộc thẩm quyền của Đại hội đồng cổ đông.Hội đồng quản trị có từ 03 đến 11 thành viên. Điều lệ công ty quy định cụ thể số lượng thành viên Hội đồng quản trị. Nhiệm kỳ của thành viên Hội đồng quản trị, thành viên độc lập Hội đồng quản trị không quá 05 năm và có thể được bầu lại với số nhiệm kỳ không hạn chế. Số lượng, thời hạn cụ thể của nhiệm kỳ, số thành viên Hội đồng quản trị phải thường trú ở Việt Nam do Điều lệ công ty quy định.

Thành viên Hội đồng quản trị phải đáp ứng những yêu cầu theo quy định của pháp luật và tại điều lệ công ty. Đối với thành viên Hội đồng quản trị độc lập phải đáp ứng một số các điều kiện khác:

-Không phải là người đang làm việc cho công ty, công ty con của công ty; không phải là người đã từng làm việc cho công ty, công ty con của công ty ít nhất trong 03năm liền trước đó.

-Không phải là người đang hưởng lương, thù lao từ công ty, trừ các khoản phụ cấp mà thành viên Hội đồng quản trị được hưởng theo quy định;

-Không phải là người có vợhoặcchồng, cha đẻ,cha nuôi,mẹđẻ, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi,anhruột, chịruột,em ruột là cổ đông lớn của công ty; là người quản lý của công ty hoặc công ty con của công ty;

-Không phải là người trực tiếp hoặc gián tiếp sở hữu ít nhất 1% tổng số cổ phần có quyền biểu quyết của công ty;

-Không phải là người đã từng làm thành viên Hội đồng quản trị, Ban kiểm soát của công ty ít nhất trong 05 năm liền trước đó.

Chủ tịch Hội đồng quản trị sẽ được bầu trong cuộc họp đầu tiên của nhiệm kỳ Hội đồng quản trị trong thời hạn 07 ngày làm việc, kể từ ngày kết thúc bầu cử Hội đồng quản trị nhiệm kỳ đó. Cuộc họp này do thành viên có số phiếu bầu cao nhất hoặc tỷ lệ phiếu bầu cao nhất triệu tập và chủ trì. Trường hợp có nhiều hơn một thành viên có số phiếu bầu hoặc tỷ lệ phiếu bầu cao nhất và ngang nhau thì các thành viên bầu theo nguyên tắc đa số để chọn 01người trong số họ triệu tập họp Hội đồng quản trị. Hội đồng quản trị có thể họp định kỳ hoặc bất thường. Hội đồng quản trị họp tại trụ sở chính của công ty hoặc ở nơi khác.Cuộc họp của Hội đồng quản trị do Chủ tịch Hội đồng quản trị triệu tập khi xét thấy cần thiết, nhưng mỗi quý phải họp ít nhất một lần.

10.3.3.Giám đốc, Tổng giám đốc

Hội đồng quản trị bổ nhiệm một người trong số họ hoặc thuê người khác làm Giám đốc hoặc Tổng giám đốc. Giám đốc hoặc Tổng giám đốc là người điều hành công việc kinh doanh hằng ngày của công ty; chịu sự giám sát của Hội đồng quản trị;chịu trách nhiệm trước Hội đồng quản trị và trước pháp luật về việc thực hiện các quyền và nghĩa vụ được giao. Nhiệm kỳ của Giám đốc hoặc Tổng giám đốc không quá 05 năm; có thể được bổ nhiệm lại với số nhiệm kỳ không hạn chế.Tiêu chuẩn và điều kiện của Giám đốc hoặc Tổng giám đốc áp dụng theo quy địnhpháp luật và điều lệ công ty.

10.3.4. Ban kiểm soát

Ban kiểm soát có từ 03 đến 05 thành viên, nhiệm kỳ của Kiểm soát viên không quá 05 năm và Kiểm soát viên có thể được bầu lại với số nhiệm kỳ không hạn chế.Các Kiểm soát viên bầu một người trong số họ làm Trưởng Ban kiểm soát theo nguyên tắc đa số. Quyền và nghĩa vụ của Trưởng Ban kiểm soát do Điều lệ công ty quy định. Ban kiểm soát phải có hơn một nửa số thành viên thường trú ở Việt Nam. Trưởng Ban kiểm soát phải là kế toán viên hoặc kiểm toán viên chuyên nghiệp và phải làm việc chuyên trách tại công ty, trừ trường hợp Điều lệ công ty quy định tiêu chuẩn khác cao hơn.

Quyền và nghĩa vụ của Ban kiểm soát được quy định cụ thể tại Điều 165 Luật Doanh nghiệp năm 2014: Ban kiểm soát thực hiện giám sát Hội đồng quản trị, Giám đốc hoặc Tổng giám đốc trong việc quản lý và điều hành công ty; Kiểm tra tính hợp lý, hợp pháp, tính trung thực và mức độ cẩn trọng trong quản lý, điều hành hoạt động kinh doanh; tính hệ thống, nhất quán và phù hợp của công tác kế toán, thống kê và lập báo cáo tài chính; v.v..

Một số nội dung cũng được quy định mới trong Luật Doanh nghiệp năm 2014 như: Công khai các lợi ích liên quan(Điều 159); trách nhiệm của người quản lý công ty(Điều 160); quyền khởi kiện đối với thành viên Hội đồng quản trị, Giám đốc, Tổng giám đốc(Điều 161)

11. Công ty hợp danh

11.1. Bản chất pháp lý của công ty hợp danh

Theo quy định tại Điều 172 của Luật doanh nghiệp năm 2014 thì công ty hợp danh là doanh nghiệp, trong đó:

+ Phải có ít nhất hai thành viên là chủ sở hữu chung của công ty, cùng nhau kinh doanh dưới một tên chung (sau đây gọi là thành viên hợp danh); ngoài các thành viên hợp danh có thể có thành viên góp vốn;

+ Thành viên hợp danh phải là cá nhân, chịu trách nhiệm bằng toàn bộ tài sản của mình về các nghĩa vụ của công ty;

+ Thành viên góp vốn chỉ chịu trách nhiệm về các khoản nợ của công ty trong phạm vi số vốn đã góp vào công ty.

+ Công ty hợp danh có tư cách pháp nhân kể từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh.

+ Công ty hợp danh không được phát hành bất kỳ loại chứng khoán nào.

11.2. Quy chế thành viên hợp danh trong công ty hợp danh

Thành viên hợp danh có quyền điều hành hoạt động kinh doanh của công ty, có quyền và trách nhiệm chặt chẽ với công ty. Thành viên hợp danh công ty hợp danh có một số hạn chế:

- Thành viên hợp danh không được làm chủ doanh nghiệp tư nhân hoặc thành viên hợp danh của công ty hợp danh khác, trừ trường hợp được sự nhất trí của các thành viên hợp danh còn lại.

- Thành viên hợp danh không được quyền nhân danh cá nhân hoặc nhân danh người khác thực hiện kinh doanh cùng ngành, nghề kinh doanh của công ty đó để tư lợi hoặc phục vụ lợi ích của tổ chức, cá nhân khác.

- Thành viên hợp danh không được quyền chuyển một phần hoặc toàn bộ phần vốn góp của mình tại công ty cho người khác nếu không được sự chấp thuận của các thành viên hợp danh còn lại.

11.3. Cơ cấu tổ chức công ty hợp danh

Mô hình quản lý công ty hợp danh bao gồm: Hội đồng thành viên, Chủ tịch Hội đồng thành viên, Giám đốc (Tổng giám đốc). Chủ tịch Hội đồng thành viên có thể kiểm Giám đốc (Tổng giám đốc) nếu Điều lệ công ty không có quy định khác.

12. Doanh nghiệp tư nhân

12.1. Bản chất pháp lý của Doanh nghiệp tư nhân

Theo quy định tại Điều 183 Luật Doanh nghiệp năm 2014:

- Doanh nghiệp tư nhân là doanh nghiệp do một cá nhân làm chủ và tự chịu trách nhiệm bằng toàn bộ tài sản của mình về mọi hoạt động của doanh nghiệp.

- Doanh nghiệp tư nhân không được phát hành bất kỳ loại chứng khoán nào.

- Mỗi cá nhân chỉ được quyền thành lập một doanh nghiệp tư nhân. Chủ doanh nghiệp tư nhân không được đồng thời là chủ hộ kinh doanh, thành viên công ty hợp danh.

- Doanh nghiệp tư nhân không được quyền góp vốn thành lập hoặc mua cổ phần, phần vốn góp trong công ty hợp danh, công ty trách nhiệm hữu hạn hoặc công ty cổ phần.

12.2. Vốn đầu tư và quyền quản lý của chủ doanh nghiệp tư nhân

Vốn đầu tư của chủ doanh nghiệp tư nhân do chủ doanh nghiệp tự đăng ký. Chủ doanh nghiệp tư nhân có nghĩa vụ đăng ký chính xác tổng số vốn đầu tư, trong đó nêu rõ số vốn bằng Đồng Việt Nam, ngoại tệ tự do chuyển đổi, vàng và các tài sản khác; đối với vốn bằng tài sản khác còn phải ghi rõ loại tài sản, số lượng và giá trị còn lại của mỗi loại tài sản. Toàn bộ vốn và tài sản kể cả vốn vay và tài sản thuê được sử dụng vào hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp phải được ghi chép đầy đủ vào sổ kế toán và báo cáo tài chính của doanh nghiệp theo quy định của pháp luật. Trong quá trình hoạt động, chủ doanh nghiệp tư nhân có quyền tăng hoặc giảm vốn đầu tư của mình vào hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp.

Chủ doanh nghiệp tư nhân có toàn quyền quyết định đối với tất cả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp, việc sử dụng lợi nhuận sau khi đã nộp thuế và thực hiện các nghĩa vụ tài chính khác theo quy định của pháp luật. Chủ doanh nghiệp tư nhân có thể trực tiếp hoặc thuê người khác quản lý, điều hành hoạt động kinh doanh. Trường hợp thuê người khác làm Giám đốc quản lý doanh nghiệp thì vẫn phải chịu trách nhiệm về mọi hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Chủ doanh nghiệp tư nhân là nguyên đơn, bị đơn hoặc người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trước Trọng tài hoặc Tòa án trong các tranh chấp liên quan đến doanh nghiệp. Chủ doanh nghiệp tư nhân là đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp.

Chủ doanh nghiệp tư nhân có thể cho thuê, bán doanh nghiệp tư nhân.

13. Nhóm công ty

Nhóm công ty bao gồm 02 hình thức chính: Tập đoàn kinh tế, tổng công ty. Tập đoàn kinh tế, tổng công ty thuộc các thành phần kinh tế là nhóm công ty có mối quan hệ với nhau thông qua sở hữu cổ phần, phần vốn góp hoặc liên kết khác. Tập đoàn kinh tế, tổng công ty không phải là một loại hình doanh nghiệp, không có tư cách pháp nhân, không phải đăng ký thành lập theo quy định của Luật này.Tập đoàn kinh tế, tổng công ty có công ty mẹ, công ty con và các công ty thành viên khác. Công ty mẹ, công ty con và mỗi công ty thành viên trong tập đoàn kinh tế, tổng công ty có quyền và nghĩa vụ của doanh nghiệp độc lập theo quy định của pháp luật.

Một công ty được coi là công ty mẹ của công ty khác nếu thuộc một trong các trường hợp sau đây:Sở hữu trên 50% vốn điều lệ hoặc tổng số cổ phần phổ thông của công ty đó;có quyền trực tiếp hoặc gián tiếp quyết định bổ nhiệm đa số hoặc tất cả thành viên Hội đồng quản trị, Giám đốc hoặc Tổng giám đốc của công ty đó;có quyền quyết định việc sửa đổi, bổ sung Điều lệ của công ty đó.Công ty con không được đầu tư góp vốn, mua cổ phần của công ty mẹ. Các công ty con của cùng một công ty mẹ không được cùng nhau góp vốn, mua cổ phần để sở hữu chéo lẫn nhau.Công ty mẹ có những quyền và nghĩa vụ đối với công ty con nhưng không được can thiệp trực tiếp vào hoạt động của công ty con. Vào thời điểm kết thúc năm tài chính, ngoài báo cáo và tài liệu theo quy định của pháp luật, công ty mẹ còn phải lập các báo cáotài chính hợp nhất với công ty con.

14. Tổ chức lại, giải thể và phá sản doanh nghiệp

14.1. Tổ chức lại doanh nghiệp

Tổ chức lại doanh nghiệp bao gồm: Chia, tách, hợp nhất, sáp nhập và chuyển đổi loại hình doanh nghiệp.

Chia doanh nghiệp là việc công ty trách nhiệm hữu hạn, công ty cổ phần có thể chia các cổ đông, thành viên và tài sản công ty để thành lập hai hoặc nhiều công ty mới.

Tách doanh nghiệp là việc công ty trách nhiệm hữu hạn, công ty cổ phần có thể tách bằng cách chuyển một phần tài sản, quyền và nghĩa vụ của công ty hiện có (sau đây gọi là công ty bị tách) để thành lập một hoặc một số công ty trách nhiệm hữu hạn, công ty cổ phần mới (sau đây gọi là công ty được tách) mà không chấm dứt tồn tại của công ty bị tách.

Hợp nhất doanh nghiệplà hai hoặc một số công ty (sau đây gọi là công ty bị hợp nhất)có thể hợp nhất thành một công ty mới (sau đây gọi là công ty hợp nhất), đồng thời chấm dứt tồn tại của các công ty bị hợp nhất.

          Sáp nhập doanh nghiệp là một hoặc một số công ty (sau đây gọi là công ty bị sáp nhập) có thể sáp nhập vào một công ty khác (sau đây gọi là công ty nhận sáp nhập) bằng cách chuyển toàn bộ tài sản, quyền, nghĩa vụ và lợi ích hợp pháp sang công ty nhận sáp nhập, đồng thời chấm dứt sự tồn tại của công ty bị sáp nhập.

          Chuyển đổi loại hình doanh nghiệp là Chuyển đổi công ty cổ phần thành công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên, Chuyển đổi công ty cổ phần thành công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên, Chuyển đổi doanh nghiệp tư nhân thành công ty trách nhiệm hữu hạn.

          14.2. Giải thể doanh nghiệp

Doanh nghiệp bị giải thể trong các trường hợp sau đây:

- Kết thúc thời hạn hoạt động đã ghi trong Điều lệ công ty mà không có quyết định gia hạn;

- Theo quyết định của chủ doanh nghiệp đối với doanh nghiệp tư nhân, của tất cả thành viên hợp danh đối với công ty hợp danh, của Hội đồng thành viên, chủ sở hữu công ty đối với công ty trách nhiệm hữu hạn, của Đại hội đồng cổ đông đối với công ty cổ phần;

- Công ty không còn đủ số lượng thành viên tối thiểu theo quy định của Luật này trong thời hạn 06 tháng liên tục mà không làm thủ tục chuyển đổi loại hình doanh nghiệp;

- Bị thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp.

Doanh nghiệp chỉ được giải thể khi bảo đảm thanh toán hết các khoản nợ và nghĩa vụ tài sản khác và doanh nghiệp không trong quá trình giải quyết tranh chấp tại Tòa án hoặc cơ quan trọng tài. Người quản lý có liên quan và doanh nghiệp bị thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp này cùng liên đới chịu trách nhiệm về các khoản nợ của doanh nghiệp.

Trình tự, thủ tục giải thể bao gồm:

- Thông qua quyết định giải thể doanh nghiệp

- Chủ doanh nghiệp tư nhân, Hội đồng thành viên hoặc chủ sở hữu công ty, Hội đồng quản trị trực tiếp tổ chức thanh lý tài sản doanh nghiệp, trừ trường hợp Điều lệ công ty quy định thành lập tổ chức thanh lý riêng.

- Quyết định giải thể và biên bản họp phải được gửi đến Cơ quan đăng ký kinh doanh, cơ quan thuế, người lao động trong doanh nghiệp, đăng quyết định giải thể trên Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp và phải được niêm yết công khai tại trụ sở chính, chi nhánh, văn phòng đại diện của doanh nghiệp.

- Cơ quan đăng ký kinh doanh phải thông báo tình trạng doanh nghiệp đang làm thủ tục giải thể trên Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp ngay sau khi nhận được quyết định giải thể của doanh nghiệp.

- Sau khi đã thanh toán hết các khoản nợ và chi phí giải thể doanh nghiệp, phần còn lại chia cho chủ doanh nghiệp tư nhân, các thành viên, cổ đông hoặc chủ sở hữu công ty theo tỷ lệ sở hữu phần vốn góp, cổ phần.

- Người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp gửi đề nghị giải thể cho Cơ quan đăng ký kinh doanh trong 05 ngày làm việc kể từ ngày thanh toán hết các khoản nợ của doanh nghiệp.

14.3. Phá sản doanh nghiệp

Việc phá sản doanh nghiệp được thực hiện theo quy định của pháp luật về phá sản.

15. Tổ chức thực hiện

Trách nhiệm các cơ quan quản lý nhà nước: chính phủ thống nhất quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp; các bộ, cơ quan ngang bộ chịu trách nhiệm trước Chính phủ về việc thực hiện nhiệm vụ được phân công trong quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp; trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn được phân công, các bộ, cơ quan ngang bộ chỉ đạo các cơ quan chuyên môn định kỳ gửi cho Cơ quan đăng ký kinh doanh nơi doanh nghiệp có trụ sở chính các thông tin liên quan đến doanh nghiệp.

Cơ quan đăng ký kinh doanh có nhiệm vụ, quyền hạn sau đây: Giải quyết việc đăng ký doanh nghiệp và cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp theo quy định của pháp luật; phối hợp xây dựng, quản lý Hệ thống thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp; cung cấp thông tin cho cơ quan nhà nước, tổ chức và cá nhân có yêu cầu theo quy định của pháp luật; yêu cầu doanh nghiệp báo cáo về việc tuân thủ các quy định của Luật này khi xét thấy cần thiết; đôn đốc việc thực hiện nghĩa vụ báo cáo của doanh nghiệp; trực tiếp hoặc đề nghị cơ quan nhà nước có thẩm quyền kiểm tra doanh nghiệp theo những nội dung trong hồ sơ đăng ký doanh nghiệp; chịu trách nhiệm về tính hợp lệ của hồ sơ đăng ký doanh nghiệp, không chịu trách nhiệm về những vi phạm của doanh nghiệp xảy ra trước và sau đăng ký doanh nghiệp; xử lý vi phạm các quy định về đăng ký doanh nghiệp theo quy định của pháp luật; thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp và yêu cầu doanh nghiệp làm thủ tục giải thể theo quy định của Luật này; thực hiện các nhiệm vụ, quyền hạn khác theo quy định của Luật này và quy định khác của pháp luật có liên quan.

Doanh nghiệp bị thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp trong các trường hợp sau đây:

- Nội dung kê khai trong hồ sơ đăng ký doanh nghiệp là giả mạo;

- Doanh nghiệp do những người bị cấm thành lập doanh nghiệp theo khoản 2 Điều 18 của Luật Doanh nghiệp năm 2014 thành lập;

- Doanh nghiệp ngừng hoạt động kinh doanh 01 năm mà không thông báo với Cơ quan đăng ký kinh doanh và cơ quan thuế;

- Doanh nghiệp không gửi báo cáo theo quy định tại điểm c khoản 1 Điều 209 của Luật Doanh nghiệp năm 2014 đến Cơ quan đăng ký kinh doanh trong thời hạn 06 tháng, kể từ ngày hết hạn gửi báo cáo hoặc có yêu cầu bằng văn bản;

IV. VỀ TỔ CHỨC THỰC HIỆN

1. Xây dựng văn bản triển khai, hướng dẫn thi hành Luật

Nghiên cứu, rà soát các văn bản quy phạm pháp luật có liên quan để xây dựng văn bản quy định chi tiết Luật Đầu tư năm 2014 bao gồm những nội dung cơ bản:

- Xây dựng, quản lý và vận hành Hệ thống thông tin quốc gia về doanh nghiệp.

- Quy định hướng dẫn về thủ tục thành lập doanh nghiệp theo nguyên tắc tôn trọng quyền tự do kinh doanh.

- Quy định hướng dẫn về mô hình doanh nghiệp xã hội.

- Quy định hướng dẫn về quản trị công ty cổ phần.

- Tổ chức và thực hiện hoạt động xúc tiến đầu tư.

- Kiểm tra, thanh tra và giám sát hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp; quản lý và phối hợp quản lý hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp.

- Hướng dẫn, hỗ trợ, giải quyết vướng mắc, yêu cầu của nhà đầu tư trong thực hiện hoạt động thành lập doanh nghiệp; giải quyết khiếu nại, tố cáo, khen thưởng và xử lý vi phạm trong hoạt động thành lập doanh nghiệp.

2. Tổ chức các hoạt động tuyên truyền, phổ biến Luật

- Tổ chức tuyên truyền, phổ biến rộng rãi nội dung, tinh thần của Luật Doanh nghiệp năm 2014 trên Báo, Trang thông tin điện tử của và các phương tiện thông tin đại chúng khác bằng các hình thức thích hợp.

- Lựa chọn vấn đề pháp luật cần tập trung tuyên truyền cho các đối tượng:

+ Đối với các cơ quan nhà nước có thẩm quyền: tập trung tuyền truyền về trách nhiệm của cơ quan nhà nước trong việc cải cách thủ tục hành chính trong lĩnh thành lập doanh nghiệp và những thủ tục thay đổi nội dung đăng ký kinh doanh của doanh nghiệp.

+ Đối với nhà đầu tư, doanh nghiệp: dự kiến tập trung tuyên truyền về những điểm mới quan trọng của Luật Doanh nghiệp 2014 về ngành nghề kinh doanh, con dấu, người đại diện theo pháp luật và mô hình quản trị công ty cổ phần. Bên cạnh đó, tiếp tục tuyên truyền về thủ tục thành lập doanh nghiệp trên tinh thần giúp nhà đầu tư nắm được quy trình thủ tục để tiết kiệm thời gian, chi phí. Giới thiệu mô hình quản trị của các loại hình doanh nghiệp, ưu và nhược điểm của từng loại hình để nhà đầu tư có thể lựa chọn khi thực hiện hoạt động kinh doanh.

----------------------------------------------------
HÃY LIÊN LẠC VỚI CHÚNG TÔI ĐỂ ĐƯỢC TƯ VẤN
CÔNG TY LUẬT VIỆT PHÚ
Phòng 216, Tòa nhà N3B, đường Lê Văn Lương, P. Nhân Chính, Q. Thanh Xuân, TP Hà Nội.


Tags:


Tin tức liên quan

Tư vấn trực tuyến

Dịch vụ luật sư

Hình ảnh hoạt động

Thống kê truy cập

Đối tác - khách hàng